دادههای ثبتاحوال استان قزوین، از کاهش ۸.۵ درصدی ولادت حکایت دارد؛ کاهشی که در صورت تداوم، میتواند به روندی نگرانکننده تبدیل شود.
به گزارش مرکز رسانه ای جوانی جمعیت و به نقل از فارس، دادههای جمعیتی منتشرشده در سهماههٔ ابتدایی سال جاری، تصویری شفافتر از روند کاهشی موالید در این استان ترسیم کرده است.
این آمار در حالی منتشر میشود که پیشتر، در خردادماه امسال، داود محمدینوکنده، معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی استان قزوین، صراحتاً اعلام کرده بود که قزوین، همراه با استانهای تهران، اصفهان، گیلان، البرز، مرکزی و زنجان، در زمرهٔ استانهایی با کمترین نرخ باروری کشور قرار دارد.
حالا جدیدترین آمار ثبتاحوال، نهتنها این هشدار را تأیید، بلکه آن را با اعداد و ارقامی عینیتر همراه ساخته است.چند روز پیش، ستاره علیخانی سرپرست ادارهکل ثبتاحوال استان قزوین، در تشریح عملکرد سهماههٔ ابتدایی سال ۱۴۰۵ اعلام کرد که جمعاً ۲,۷۶۶ رویداد ولادت در سراسر استان به ثبت رسیده است. این رقم در مقایسه با آمار مدت مشابه سال قبل که ۳,۰۲۳ واقعهٔ ولادت را نشان میدهد، با کاهشی ۲۵۷ موردی همراه بوده که بهبیان درصدی، معادل ۸.۵ درصد افت محسوب میشود.
این دادهها که از سوی مرکز رصد جمعیت ادارهکل ثبتاحوال استان استخراج و پالایش شدهاند، از دقت آماری قابلقبولی برخوردارند و میتوانند مبانی تصمیمگیری در حوزهٔ سیاستهای جمعیتی را تحت تأثیر قرار دهند.
افزون بر عدد و رقم؛ چه عواملی در کار است؟
تجربهٔ سالهای اخیر و پژوهشهای جمعیتشناختی نشان میدهند که عوامل چندگانهای در پدیدآمدن چنین روندی نقش دارند: از افزایش سن ازدواج و مشکلات اقتصادی–معیشتی گرفته تا دغدغههای اشتغال و مسکن و همچنین تغییر در اولویتهای سبک زندگی در میان نسل جوان. استان قزوین بهعنوان یکی از قطبهای صنعتی کشور، با مهاجرتهای دروناستانی و فشارهای هزینهای شهری نیز مواجه است که همگی میتوانند بر تصمیمگیری برای فرزندآوری اثر منفی بگذارند.نرخ باروری زیر سطح جانشینی، پیامدهای بلندمدتی چون سالخوردگی جمعیت، کاهش نیروی کار، افزایش فشار بر نظام تأمین اجتماعی و کاهش رشد اقتصادی را به دنبال دارد. وقتی استانی مانند قزوین که در همسایگی کلانشهر تهران و البرز قرار دارد، با چنین روندی روبهرو میشود، این هشدار نهتنها برای مسئولان استانی، بلکه برای سیاستگذاران ملی نیز حائز اهمیت است؛ چراکه بخشی از آیندهٔ جمعیتی کشور در همین آمارهای خرد شکل میگیرد.
نیاز به واکاوی و اقدام
با وجود اینکه کاهش ۸.۵ درصدی در بازهٔ سهماهه ممکن است در نگاه اول ناچیز به نظر برسد، اما تداوم چنین روندی طی چند سال متوالی میتواند استان را در جایگاه بحرانیتری نسبت به میانگین کشوری قرار دهد. آنچه از این آمار برمیآید، ضرورت بررسی میدانی دلایل کاهش موالید، ارزیابی اثربخشی مشوقهای جمعیتی و طراحی بستههای حمایتی متناسب با بافت اقتصادی و اجتماعی استان قزوین است.گزارش ثبتاحوال، هرچند مختصر، اما زنگ خطری است که اگر بهدرستی شنیده نشود، در سالهای آینده نهتنها در جداول آماری، بلکه در بافت جمعیتی و معیشتی استان قزوین بازتابی عمیقتر خواهد داشت.